7 bất cập trong hoạt động kinh doanh BĐS

Theo Hiệp hội BĐS Tp.HCM (HoREA), trong lĩnh vực BĐS thì hoạt động đầu tư kinh doanh dự án nhà ở thương mại có nhiều yếu tố đặc thù, nên rất cần có cơ chế, chính sách pháp luật phù hợp.

hoạt động kinh doanh, dự án nhà ở, hoạt động đầu tư

Hiệp hội cũng chỉ ra 7 bất cập còn tồn tại trong hoạt động kinh doanh BĐS.

Thứ nhất, dự án nhà ở thương mại thực hiện qua nhiều giai đoạn, bao gồm giai đoạn chuẩn bị đầu tư; giai đoạn thực hiện dự án; giai đoạn quản lý, khai thác kinh doanh sau dự án, với nhiều bước từ A-Z. Bắt đầu từ khâu bồi thường, giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất; Thẩm định dự án và được công nhận chủ đầu tư; Cấp phép xây dựng và thi công xây dựng; Thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, nộp tiền sử dụng đất; Bán sản phẩm nhà ở và chăm sóc khách hàng.

Quá trình đầu tư kinh doanh dự án nhà ở thương mại thường mất khoảng trên dưới 5 năm, thậm chí trên dưới 10 năm, nhưng chủ đầu tư không được quyền tự do chuyển nhượng dự án (M&A) theo nhu cầu kinh doanh. Bởi lẽ, Luật Đất đai và Luật Kinh doanh bất động sản quy định chủ đầu tư chỉ được chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án, sau khi đã có Giấy chứng nhận (sổ đỏ), nên đã làm hạn chế quyền tự chủ kinh doanh của doanh nghiệp trong hoạt động M&A và không tạo được nguồn thu cho ngân sách nhà nước.

Thứhai, về nguồn vốn đầu tư dự án, theo quy định pháp luật, chủ đầu tư phải có tối thiểu 15-20% vốn chủ sở hữu trong tổng mức đầu tư. Phần lớn nguồn vốn còn lại chủ yếu dựa vào vốn vay tín dụng ngân hàng, hoặc huy động vốn trái phiếu doanh nghiệp, hoặc vốn liên doanh liên kết, hợp tác (trong giai đoạn đầu) và vốn huy động từ khách hàng (khi đủ điều kiện bán nhà ở hình thành trong tương lai).

Theo HoREA, Thị trường bất động sản chưa có các nguồn vốn trung dài hạn; hầu như chưa có các quỹ đầu tư bất động sản, quỹ đầu tư tín thác bất động sản (REIT); cũng chưa có các tổ chức đánh giá tín nhiệm doanh nghiệp có uy tín như nhiều nước, tương tự Fitch Ratings.

Thứba, do quy định chỉ được tính các khoản chi phí hợp pháp, hợp lệ, hợp lý được Luật Thuế công nhận, nên giá thành (danh nghĩa) sản phẩm nhà ở thấp hơn rất nhiều so với chi phí thực tế mà chủ đầu tư đã bỏ ra, trong đó, có cả các "chi phí không tên" và do không được công nhận là chi phí, nên bị coi là "lợi nhuận" phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp trên các chi phí không được tính này. Nhưng cuối cùng, tất cả mọi chi phí của chủ đầu tư đều tính trong giá bán, mà người mua nhà phải gánh lấy khi mua nhà.

Thứ tư, một số khoản thu ngân sách nhà nước chưa hợp lý đối với dự án nhà ở thương mại, như mức thu tiền bảo vệ đất lúa khá cao (đối với dự án có sử dụng đất lúa), với mức thu tối thiểu bằng 50% Bảng giá đất. Đặc biệt là khoản thu "tiền sử dụng đất" không hợp lý, đối với các dự án nhà ở thương mại.

Đây là khoản thu ngân sách nhà nước không phải là thuế với mức thu cao, nên cũng là một yếu tố góp phần làm tăng giá thành nhà ở. Với việc thu tiền sử dụng đất theo phương thức trực thu, thu một lần này, sẽ không tái tạo nguồn thu ngân sách nhà nước cho các nhiệm kỳ sau. Nếu thay thế cách thu "tiền sử dụng đất" bằng "sắc thuế đánh trên hành vi chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp chuyển thành đất ở", thì sẽ tạo một nguồn thu ổn định, bền vững cho ngân sách nhà nước, mà nếu thực hiện sắc thuế này, thì phải đồng thời bãi bỏ phương thức thu tiền sử dụng đất hiện nay, để tránh tình trạng thuế chồng thuế.

Thứnăm, hoạt động môi giới bất động sản là cần thiết, kết nối cung-cầu, góp phần làm thị trường bất động sản minh bạch và chuyên nghiệp. Nhưng phần lớn các nhà môi giới ở nước ta chưa chuyên nghiệp, chưa được đào tạo đầy đủ, cả về kiến thức, kỹ năng, đạo đức nghề nghiệp và thiếu cơ chế quản lý nên đã xảy ra nhiều bất cập, thậm chí có trường hợp nhà môi giới (cò đất, cò nhà) gây thiệt hại cho người mua nhà và nhà đầu tư thứ cấp, hoặc có lúc đã làm "nhiễu" thị trường.

Thứsáu, gần như có cả một "rừng" văn bản pháp luật điều chỉnh thị trường bất động sản, nhìn chung rất rườm rà phức tạp, chồng chéo, thậm chí mâu thuẫn, xung đột, như một "ma trận" làm nản lòng nhà đầu tư, nhất là nhà đầu tư nước ngoài. Nhưng trong khoảng 10 năm qua, hệ thống pháp luật đã được xây dựng hoàn thiện dần. Tuy nhiên, vẫn còn một số quy định pháp luật chưa đảm bảo đầy đủ tính thống nhất, tính hệ thống, tính đồng bộ và tính liên thông.

Do những vướng mắc về thể chế pháp luật, mà tại Tp.HCM, từ tháng 12/2015-09/2018, đã có 126 dự án nhà ở có quỹ đất hỗn hợp bị ngừng triển khai do "ách tắc" thủ tục đầu tư xây dựng; Hoặc từ ngày 07/3/2017, có khoảng 158 mặt bằng, hoặc dự án sử dụng quỹ đất có nguồn gốc do Nhà nước quản lý, đã phải dừng triển khai để thực hiện việc rà soát, kiểm tra về pháp lý. Các vướng mắc pháp lý này đã làm cho nguồn cung dự án và sản phẩm nhà ở bị sụt giảm rất lớn trong các năm qua.

Thứbảy, công tác thực thi pháp luật cũng còn nhiều mặt hạn chế, nhất là quy trình thủ tục hành chính nhiêu khê, kéo dài, ẩn khuất cơ chế "xin-cho", nhũng nhiễu, tiêu cực, cũng là "lực cản" và là một nguyên nhân làm tăng chi phí đầu tư, tăng giá nhà, như có địa phương yêu cầu doanh nghiệp phải nộp "tiền sử dụng đất" rồi mới được công nhận chủ đầu tư, mới được cấp Giấy phép xây dựng, trong khi Luật Đất đai và Luật Kinh doanh bất động sản không yêu cầu phải nộp tiền sử dụng đất tại thời điểm này.

Hạ Vy



Tin liên quan

TIN TỨC CÙNG CHỦ ĐỀ

Liên danh Eurowindow Holding -PCM1 trúng dự án 4.000 tỉ đồng tại Nghệ An

UBND TP. Vinh vừa có quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà đầu tư trúng thầu Dự án Xây dựng khu đô thị mới tại phường Đông Vĩnh và phường Cửa... Xem thêm »

TP Huế: Chợ hoa Tết 2021 chính thức được tổ chức tại An Cựu City

Xuân Tân Sửu đang dần hiện hữu khắp mọi nơi, trong từng góc phố mái nhà thân thương. Xem thêm »

Công trình ‘không phát thải carbon’ đầu tiên đạt chứng chỉ EDGE

IFC thì xác định rằng tòa tháp tiết kiệm được 45% năng lượng, 64% nước so với một tòa nhà thông thường. Xem thêm »

Đón nhận sự đổ bộ của Vingroup, FLC, Dic Corp,…và hàng loạt “ông lớn” khác, BĐS khu vực này trở thành “tâm điểm” dòng vốn đầu tư mới

Cuộc đổ bộ của nhiều đại gia BĐS như Vingroup, FLC, Đất Xanh Miền Trung, Dic Corp,…khiến Quảng Bình dần trở thành thị trường mới nổi thu hút dòng vốn đầu tư mới... Xem thêm »

Liên danh Văn Phú Invest và 216 làm chủ đầu tư khu đô thị mới Cồn Khương

UBND TP Cần Thơ vừa có quyết định chấp thuận đầu tư dự án Khu đô thị mới Cồn Khương. Xem thêm »

Các tiểu dự án Starlake được chuyển nhượng cho nhà đầu tư Nhật

Chủ đầu tư Hàn Quốc của khu đô thị Starlake tại Hà Nội đã chuyển nhượng thành công một loạt các dự án phụ cho các nhà đầu tư khác để xây dựng... Xem thêm »

Bất động sản công nghiệp nóng ngay từ đầu năm

Liên tiếp những dự án FDI cấp phép mới và tăng vốn ngay những ngày đầu năm 2021, khiến bất động sản công nghiệp tiếp tục là phân khúc phát triển nóng. Xem thêm »

Chính thức giới thiệu dự án biểu tượng King Crown Infinity

Sản phẩm an cư và đầu tư của Thành phố Thủ Đức – King Crown Infinity – vừa chính thức "trình làng" ngày 23/1 vừa qua. Xem thêm »

Tứ giác thương mại Bến Thành Pearl: Sức hút mạnh mẽ từ giá trị thực

Cuối tuần qua, Cát Tường Group đã chính thức mở bán phân khu 2 tứ giác thương mại Bến Thành Pearl. Sự kiện đã trở thành hiện tượng của thị trường bất động... Xem thêm »

Colliers Internatinonal: Cam kết lợi nhuận condotel tại Đà Nẵng ở mức 6-12%/năm

Colliers Internatinonal vừa có báo cáo cập nhật thị trường condotel quý IV tại Đà Nẵng. Sau vụ bê bối của Cocobay Đà Nẵng vào quý I/2020, các nhà đầu tư dường như... Xem thêm »